WBW goes Dutch - 3

De derde WBW is vandaag al weer afgerond. Afgelopen maand proefden we twee wijnen van de druivensoort gamay, ééntje uit de Beaujolais en ééntje uit de Mâcon. Beide wijnen zouden eigenlijk veel wijnplezier hebben moeten geven, maar als je het afrondende eindoordeel van Wijnerij leest, hebben deze twee supermarktwijnen dat niet waargemaakt.

Gisteren hebben we (mijzelf, Ed van Wijnerij en Dick van Foodlog) eens stevig van gedachten gewisseld over hoe we verder gaan met Wine Blogging Wednesday. Want dat we doorgaan, dat staat vast. Wij en ook Cuno van Wijnsuggestie schrijven nu eenmaal graag over wijn, en in onze wijnbelevingen laten we jullie, onze lezers, graag delen. Maar we gaan het wel anders aanpakken! Zodat we er allemaal nog meer lol in hebben en er ook meer van leren bijvoorbeeld. Volgende week woensdag, 6 september, wordt op Wijnkronieken de eerste WBW nieuwe stijl uit de doeken gedaan. Maar let goed op de komende week, want je zult Wine Blogging Wednesday op veel meer plaatsen dan de oorspronkelijke drie weblogs gaan tegenkomen. Tot dan!

Meer culi-kul

Toeval of niet: op het moment dat ik op Eetschrijven lees over onzinverhalen in de culinaire wereld, krijg ik ook een mailtje van Onno Kleyn over de larriekoek die in de recente Consumentengids over pizza's geschreven wordt. Pizza's zouden bijvoorbeeld uit de Romeinse tijd stammen en toen al belegd zijn geweest met tomaten, groenten en kruiden. Iedereen met maar een beetje historisch bewustzijn weet dat tomaten pas in de 18e eeuw vanuit de Amerika's naar de Oude Wereld zijn gekomen (evenals de aardappel trouwens). De bodems van de pizza's zouden volgens de Consumentengids door de rijke Romeinen worden weggegooid, waarna ze door de armen werden opgegeten. Hier zijn een fors aantal 'sprookjes' op één hoop gegooid. Even Googlen had de Consumentenbond deze bok kunnen besparen. Op Belpaese.nl, een aardige site voor Italië-liefhebbers, is een prachtige pagina over de geschiedenis van de pizza te vinden, speciaal voor scholieren. Begrijpelijk voor iedereen dus, ook voor de auteurs van de Consumentengids. Eerder klaagde ik al over de berichtgeving over wijn op het Journaal, nu kunnen we zelfs voor informatie over ons eten en drinken niet meer op de Consumentenbond vertrouwen....

Geïnspireerd door Eetschrijven zal ik eens gaan opletten of er ook veel vino-kul bestaat. Vast wel!

Vinum et musica laetificant cor

Enige maanden geleden kondigde ik het al aan: het tijdelijke restaurant in de foyer van Muziekcentrum Vredenburg ter gelegenheid van het 25ste Festival Oude Muziek te Utrecht.
En gisteren was het zover: met het hele gezin dineerden we in het Trattoria Ipermestra.

De sfeer was uitstekend, de ambiance stijlvol en gezellig, het eten fantastisch en de wijnen goed gekozen. Aangezien wij vlak bij de keuken zaten, hadden wij prima zicht op de drukte van de rap Italiaans sprekende koks, de overal aanwezige Genuese restaurateur Fausto Cavanna en de dampende pastaschotels. Het geheel deed je bijna vergeten dat je niet in Genua in een trattoria zat maar in Utrecht in een moderne muziekzaal. De gerechten waren ronduit geweldig. Vooral de gnocchi in overheerlijke pesto en de insalata di polpo (inktvissalade) bevielen ons goed.

Helaas waren er geen Ligurische wijnen te krijgen; men had besloten vooral de speciale Festivalwijnen en twee of drie andere, vrij standaard Italiaanse wijnen te schenken. Gelukkig waren de Festivalwijnen niet zo standaard. We besloten voor de witte Festivalwijn te kiezen, een Grechetto 2005 van Fattoria le Poggette in Montecastrilli, Umbrië. Ook de rode Festivalwijn, waarover een andere keer meer, komt uit deze streek.
De Grechetto verraste ons zeer. In ons glas zagen we een wat donkerder gekleurde wijn, geel dat een beetje naar oranje gaat zwemen. De geur en smaak bevestigden ons vermoeden: deze wijn was al dan niet opzettelijk licht geoxideerd. Ik heb nog niet kunnen vinden of oxidatieve technieken in Umbrië veel voorkomen, maar de wijn beviel ons prima. In de geur wat groene kruiden als munt en basilicum, met een heel licht spoortje anijs. In de afdronk het idee van een lichte fino sherry, met een langere afdronk dan je zou vermoeden. Wij vonden het een uitstekende 'eetwijn', inzetbaar bij vele gerechten. Vandaar waarschijnlijk ook de verkiezing als Festivalwijn!

Over Umbrische wijnen en de grechetto is op internet wel veel te vinden, maar voornamelijk op Italiaanse sites. De grechetto is een druif die ook in de bekende wijnen uit Orvieto gebruikt worden, samen met trebbiano. De naam duidt op een vermoedelijke herkomst uit Griekenland. Grechetto wordt veel gemengd met de bovengenoemde trebbiano, met malvasia en met verdelho. Samen met malvasia kan de druif een prima vin santo (zoete wijn van gedroogde druiven) opleveren.

De Festivalwijnen hebben een speciaal extra etiket met een (deel van een) bijbelse spreuk uit Ecclesiasticus: Vinum et musica laetificant cor. (De volledige spreuk luidt: Wijn en muziek verblijden het hart, maar de wijsheid gaat boven beide.)
Voor 10 euro kon je de Festivalwijnen ook kopen om mee te nemen, wat we uiteraard gedaan hebben. Eens kijken of de volgende fles ons ook zo goed bevalt.

Sauterne vs. Sauternes

Twee goocheme jongens uit New York maken wijnsorbetijs voor thuisconsumptie. In ijsminnend USA is dit natuurlijk een heel slimme zet. Let maar op, in de volgende wijnfilm die in Amerika speelt, zie je ongetwijfeld mensen een beker wijnsorbetijs van WineCellarSorbets eten.

Proost.blogo meldde de wijnsorbets, Dining en Wining volgde een paar dagen later. Gerrit Jan viel vervolgens over de spelling van één van de smaken: Sauterne - zonder s. Anderen vielen Gerrit Jan bij. Die domme Amerikanen toch... Ik suggereerde echter dat het wel eens opzettelijk zou kunnen zijn, die spelfout. Gerrit Jan vermoedde dat eigenlijk ook al en sloeg aan het Googlen. En inderdaad: Sauterne blijkt in de VS een aanduiding te zijn voor goedkope witte wijnen, gemaakt van middelmatige inheemse druivensoorten. De stijlen variëren van droog tot zoet. De officiële term is 'semi-generic', een wettelijke aanduiding die gebruikt wordt door de United States Alcohol and Tobacco Tax and Trade Bureau om te verwijzen naar een bepaalde soort wijn. Het zijn overblijfselen uit een tijd dat het onderscheiden van druivensoorten nog niet zo vergevorderd was, zeker niet bij de consument. Bekende Europese wijngebieden stonden model voor een type wijn en Amerikaanse producenten maakten dankbaar gebruik van deze bekende namen om hun wijnen te verkopen. Zo had je Californische Chablis, die helemaal niet van chardonnay gemaakt hoefde te zijn. Of Rhine Wine of Moselle die zeker niet van riesling was gemaakt, Champagne waar geen pinot noir of chardonnay aan te pas kwam en port die de stad Porto nooit gezien had. De bepalingen in de VS stellen dat een semi-generieke naam alleen op het label gebruikt mag worden als de daadwerkelijke plaats van herkomst ook vermeld wordt. Verwarring van de consument moet zo verkomen worden.

En inderdaad: bij de ijssorbets die vernoemd zijn naar een (Franse) wijnstreek staat keurig de plek van herkomst. Zo is er Champagne N.V. California; Sauterne N.V. New York, maar ook Riesling 2004 New York en May Wine N.V. New York. (Deze laatste stel ik me heel zoet en roze voor. Hij is van het type Blush, in het algemeen roséachtige wijnen van inheemse druiven met een kauwgomballensmaak. Maar misschien is het als ijssoort wel lekker).

Terug naar de semi-generieke termen De laatste jaren staat het gebruik van deze termen sterk onder druk van de Europese Unie. In maart van dit jaar werden overeenkomsten tussen de VS en de EU getekend waarbij het gebruik van 17 verschillende semi-generieke termen (bijvoorbeeld Chablis, Chianti en Sherry) werd verboden op Amerikaanse labels. In ruil daarvoor moet Europa de import van wijnen toestaan waarbij bepaalde technieken gebruikt zijn die hier verboden zijn (of waren) zoals de toevoeging van houtchips.
Waarschijnlijk zijn niet alle semi-generieke termen inmiddels verboden. En tegen Sauterne kan de EU uiteindelijk geen bezwaar hebben, vermoed ik, aangezien het een opzettelijke misspelling is. Hoewel: ik vind via Google ook diverse Franse sites waarbij de term Sauterne gebruikt wordt, en wel degelijk voor de zoete wijnen uit het gebied ten zuiden van Bordeaux. Spelling is tenslotte maar een afspraak tussen mensen (en daar weten we in Nederland inmiddels alles van)!

Bronnen anders dan de genoemde: Wikipedia

Henry of Pelham

Vakanties leveren niet alleen een aanvulling van de eigen wijnvoorraad op: ook vrienden komen thuis van interessante bestemmingen met mooie flessen wijn. Goede vrienden van ons hebben een aantal weken in Canada doorgebracht. Trouwe leerlingen als zij van ons zijn, hebben ze natuurlijk diverse wijnproducenten bezocht, waaronder Henry of Pelham op het Niagara Peninsula, vlak bij de beroemde Niagara-watervallen.

Afgelopen zondag mochten we meegenieten van een flesje zelfgeïmporteerde icewine van dit bedrijf, Riesling 2004. Bij eigengemaakte honing-perziktaart en dito frambozenijs (gemaakt van de laatste eigenhandig geplukte frambozen van Raspberry Maxx) was het weer genieten met een grote G! De icewine was nog jong en kan zeker nog een groot aantal jaren blijven liggen. Maar ook in zijn jeugd was hij een niet te versmaden ervaring.
Ik vind het altijd lastig een icewine te beschrijven. Ze zijn vaak enorm complex omdat zowel in geur als smaak veel indrukken op je af komen. Maar het idee van gekonfijt citrusfruit is blijven hangen: sinaasappel en grapefruit bijvoorbeeld. De wijn had ook frisse zuren, veel restzoet (224 gr. per liter), en was perfect in balans, precies zoals een icewine hoort te zijn. Het alcoholpercentage was slechts 10%. De druiven voor deze wijn werden geoogst op 19, 20 en 24 december en 15, 16 en 17 januari bij temperaturen van -8 tot -13 °C. Voorafgaand aan het oogsten werden alle door botrytis cinerea (noble rot, pourriture noble) aangetaste druiven verwijderd. Volgens de wijnmaker komt dit de houdbaarheid van de wijn ten goede. Gisting gebeurde in roestvrijstalen tanks. En dat alles wordt verkocht in flesjes van 375 ml met een prijs van $ 54,95 (€ 38,67) op het domein. Dit waren dan ook weer heerlijke, maar kostbare slokjes. In Nederland worden de wijnen van Henry Pelham door de Canadian Wine Connection geïmporteerd.

De Family Estate Henry of Pelham is genoemd naar een 19e-eeuwse voorvader van de eigenaren. Deze Henry Smith exploiteerde in de buurtschap Pelham, op een kruising van tolwegen, een herberg. Deze herberg bestaat nog steeds en maakt deel uit van de 'winery'. Ondanks de lange familiegeschiedenis is het een jong bedrijf; de eerste oogst was in 1988. Anno 2006 staan drie broers Specks aan het hoofd van de firma, die opgebouwd is door hun ouders.

Op de website is veel interessants over het bedrijf te lezen, onder andere dat er maar eens meewarig werd gekeken door naburige wijnproducenten toen de Specks in 1984 besloten druivenrassen als concord en niagara te rooien en over te gaan op riesling en chardonnay. Inmiddels produceert het bedrijf alleen nog wijnen van 'Europese' viniferasoorten. Het motto van het bedrijf is Great wine is grown, not made. De omstandigheden in de wijngaard staan centraal voor de Specks; daar moeten de druiven op en top verzorgd worden om straks in de kelder zo 'natuurlijk' mogelijk verwerkt te worden. De Specks worden daarbij geholpen door de gunstige ligging van hun wijngaarden op de Short Hills Bench, 7 km zuidelijk van Lake Ontario. Bodem en klimaatomstandigheden zijn er ideaal en water is er in invloed dankzij diverse beekjes die van een hoger gelegen richel (Niagara Escarpment) het meer instromen.

Binnen de Canadese wijnwereld neemt het bedrijf een vooraanstaande plaats in: de Specks zijn bijvoorbeeld mede-initiatiefnemers van de Vintners Quality Association (VQA). Oudste broer Speck zit onder andere in het bestuur van deze organisatie, die voor de staat Ontario de 'appellations' reguleert. Verder serveert Air Canada wijnen van Henry of Pelham en heeft het bedrijf een exclusieve wijnclub. De leden daarvan zijn bijvoorbeeld eens per jaar welkom om een paar uur met de oogst te komen helpen (zij moeten hier zelfs voor betalen....).

Het zou mooi zijn als meer mensen in onze kennissenkring dit soort flessen meebrachten, dat zouden fantastische weekenden worden ;-) Hoeveel het je natuurlijk wel steeds moeilijker gemaakt wordt op vliegreizen een flesje mee te nemen. Onze vrienden waren net terug voordat de nieuwe regels voor vloeistoffen in de handbagage vanuit Londen door steeds meer vliegmaatschappijen werden overgenomen. Anders hadden wij misschien niet eens van deze heerlijke fles kunnen genieten. Jongens, bedankt!

Vis moet zwemmen

Vis moet zwemmen, zeggen ze altijd. Daarbij wordt meestal bedoeld dat bij een vismaaltijd een goede fles wijn hoort. Maar in dit geval is de boodschap dus dubbel (voor het geval je dat nog niet doorhad). Want de vis die wij in Nederland kopen, zou ook lekker gezwommen moeten hebben. Dat er met dat zwemmen soms heel wat mis is, is nog veel te weinig bekend. Het WNF wil daar wat aan gaan doen. Op Foodlog worden over deze actie kritische noten gekraakt.

Het WNF heeft onlangs een zogenaamde viswijzer uitgebracht, waarop te lezen is welke vis je waarom wel of niet moet kopen. Deze viswijzer is te downloaden op de site van het WNF. Van mijn echtgenoot kreeg ik het verzoek aandacht aan deze viswijzer te besteden, aangezien hij het initiatief van harte steunt. Als trouwe echtgenote doe ik dat natuurlijk ;-). Maar uiteraard vind ik zelf ook dat vis moet zwemmen, en niet alleen in vineuze zin. Vandaar dit 'foodlogje' vandaag.

Herinnering Wine Blogging Wednesday

Nog één week de tijd heeft iedereen om de twee wijnen van Wine Blogging Wednesday - augustus te proeven: twee wijnen uit dezelfde streek, de Bourgogne, maar wel uit verschillende deelgebieden. Een Beaujolais 2005 van Eugène Loron en een Mâcon 2005 van Honoré Lavigne, beide verkrijgbaar bij Albert Heijn. Dus als er binnenkort nog boodschappen gedaan worden: stop ze even in het karretje en proef dit weekend nog even!

Zelf heb ik de wijnen wat verspreid in de tijd geproefd. Het begon al fout, aangezien ik de verkeerde fles Beaujolais had gehaald. Onze AH had alleen de Beaujolais Villages, die net weer een stapje beter zou moeten zijn dan de Beaujolais. Voor een Beaujolais Villages mag de wijnen alleen uit een bepaald aantal dorpen komen, voor een gewone Beaujolais uit de gehele streek.
De Villages beviel ons wel, fris en fruitig, zoals een Beaujolais hoort te zijn. De gewone en door Wijnerij bedoelde Beaujolais, vond ik niet geweldig. Zowel deze als de Mâcon vond ik wrang, te veel zuur, te weinig sappig fruit. Wijnen van de gamaydruif moeten vrolijk en fruitig zijn, lekker drinkbaar op een gezellig feest. Ik zou ze eigenlijk in onze categorie 2 willen plaatsen, maar dan wel onderaan: oké, op een feestje nog wel te doen, maar niet verder voor herhaling vatbaar.
Als ik dan ook nog een verschil moet aangeven: de Mâcon was nog iets minder fruitig dan de Beaujolais. Bij een gedwongen keuze zou ik dan ook kiezen voor de wijn van Eugéne Loron.

Ik vrees dat ik er deze maand niets vrolijkers van kan maken. Natuurlijk geen aanbeveling voor diegenen die ik net aanspoorde nog te gaan proeven, maar realiseer je dat bovenstaande mijn mening is, en mijn smaak is misschien wel heel anders dan die van een ander. Bij de rosés van de eerste WBW waren we het ook niet altijd eens. Dat is juist het leuke van wijn: je kunt er zo heerlijk met een ander van mening over verschillen.