Gehoord bij de groothandel vanmorgen: een stel van middelbare leeftijd slaat wijn in, blijkbaar voor anderen: een doosje Zuid-Afrikaanse Paardendal rood. Gaat op zoek naar een witte zoete, van ‘Meerendal’. ‘Nou, het moet toch niet gekker worden’, zegt de man, ‘ze krijgen capsones met die wijn. Straks vragen ze nog om St. Emilion en Mouton-Rothschild.’
Geen verder commentaar.
Ik doe het niet! Ik ga geen fles Beaujolais Primeur kopen. Tot nu toe ben ik er elk jaar weer ingetrapt, en elk jaar viel het weer zwaar tegen. Goedkope flessen, duurdere varianten, nooit haalde de primeur het bij een gewone goede cru uit de Beaujolais. Wat is nu lekkerder dan een goede Morgon of Fleurie? De laatste hadden we onlangs van Georges Duboeuf, prima wijn en niet duur. Overigens heeft de Primeur van Duboeuf ook een naam: het was de eerste Beaujolais Nouveau die de USA bereikte, in 1981. Wereldwijd schijnt het een zeer gewild ‘merk’ te zijn.
Primeurs – of zoals ze tegenwoordig vaker heten, Nouveau’s, uit de Beaujolais zijn als wereldwijd fenomeen nog niet zo oud. Oorspronkelijk, rond 1900, waren het jonge wijnen die slechts zes weken gerijpt hadden en per vat naar Lyon vervoerd werden. In de jaren vijftig vonden de vaten ook hun weg naar Parijse bistros, waar ze een ongekende populariteit genoten. De wijn was niet verkrijgbaar per fles en verliet de regio dan ook niet of nauwelijks. In de vijftiger jaren was de aanleverdatum 15 december, later vervroegd naar 15 november en inmiddels gesteld op de derde donderdag in november.
Vanaf de jaren zestig begon de wijnconsumptie in Europa enorm te stijgen. In Nederland dronken we in 1959 nog 1,6 liter per persoon per jaar, in 1969 was dat gestegen naar 5 liter! In de jaren zestig begonnen dan ook de grote promotieacties en feesten onder de slagzin Le Beaujolais Nouveau est arrivé. Er zijn tegenwoordig meer dan 100 feesten op diverse plekken in de regio. Uiteraard ook een in Beaujeau, de stad die de streek zijn naam heeft gegeven. En de rest van de wereld doet vrolijk mee. Tegenwoordig is de Beaujolais Primeur wereldwijd verkrijgbaar, inmiddels wel gebotteld. Grootverbruikers schijnen de Japanners te zijn, aldus een berichtje in de Volkskrant van vandaag.
Opvallende conclusie van datzelfde stukje in de Volkskrant is overigens het advies om toch vooral een wijn uit 2003 te kiezen als je wat meer euro’s te besteden hebt. Dat zijn in mijn ogen nu toch echt geen Primeurs meer! Het sterkt mij in ieder geval in mijn voornemen. Niet straks terugkomen van boodschappen doen met een fles van AH of Gall&Gall. Bij de pizza vanavond drinken wij lekker de Primitivo van Casa Girelli!
Onlangs kocht ik via Marktplaats op de gok een boekje over de wijnfirma Wed. G. Oud Pz. & Co. te Haarlem. Geen idee wat het precies inhield, maar het was maar € 1,50, de beschrijving was aardig en het leek historisch materiaal.
Toen ik enige dagen later de envelop openmaakte, wachtte mij een fantastische verrassing. Het bleek een prachtig vormgegeven reclamebrochure, in die strakke jaren dertig-stijl, met geweldige zwart-wit foto’s van de hand van A.D. Copier, de bekende glaskunstenaar.
Het lezen van zo’n boekje is erg leuk, de taal heerlijk vooroorlogs. Ik citeer: “Maar van hoe groot belang voor onze lage landen vanaf de 15e eeuw de handel met Bordeaux en z’n wijn was, toch weet men hier eigenlijk zoo weinig van wijn af. Het leven is zoo gejaagd, wij hebben geen tijd om dieper op iets in te gaan, wij accepteren maar. En dat is jammer, vooral voor den wijn.” Woorden geschreven rond 1930, maar nu nog steeds geldig. Er is niets nieuws onder de zon.
Wat voor wijnen komen er nu in zo’n brochure van voor de oorlog voor? Bordeaux uiteraard, Bourgogne, Rijn- en Moezelwijnen, port, sherry en zoete wijnen. Weer een citaat: “Een andere groote rubriek is die der z.g. zoete of dessertwijnen en, laten wij maar eerlijk zijn, door hen, die de voorkeur aan een glas Bordeaux geven, wordt hier wel eens een beetje minachtend op neergezien. Dat is absoluut verkeerd, want evengoed als de fijnste Bordeaux- en Bourgognewijn een product van de druiven is, even goed zijn dit b.v. de Spaansche en Kaapsche Moscadels.”
En ook dit is nog steeds waar: Bordeaux heeft nog steeds de naam, vooral onder mensen die er eigenlijk niet zoveel van weten, maar er is zoveel meer. Ook op zoet gebied.
Informatie over de firma Wed. G. Oud is van harte welkom. Tot nu toe weet ik alleen dat ze opgericht zijn in 1877 en in 1944 een poëziewedstrijd hebben uitgeschreven onder bekende Nederlandse dichters. Dezen moesten een gedicht over wijn indienen. Winnaar was Leonard Huizinga met het gedicht Voorlaatste wil. Zouden die gedichten gebundeld zijn?
Ik sluit af met een laatste citaat (het boekje is zo leuk, de kans is anders groot dat ik het hele boekje hier ga overtikken).
“Wij durven dan ook gerust te zeggen, dat iemand die zich het genot van een glas wijn ontzegt, zichzelf te kort doet. En het leven is zoo kort!”
Bijzonder toch hoe dingen soms lopen. Enige tijd geleden hadden mijn man en ik het idee dat we eens wat meer met Italiaanse wijnen moesten doen. We weten er eigenlijk heel weinig van. We kochten een wel aardige Orvieto Classico van Antinori bij de groothandel, maar tot meer kwamen we niet. In een recent Decanter-nummer las ik over de goede en betaalbare wijnen uit Puglia en Sicilië. Vooral de witte uit Sicilië moeten goed zijn. Helaas heb ik nog niet op kunnen zoeken of de in het artikel genoemde wijnen ook in Nederland verkrijgbaar zijn. Er werden ook wijnen van Donnafugata genoemd, en die naam heb ik ergens gezien…..
Afgelopen zondag had Van Wageningen en de Lange weer zijn najaarsproeverij. Voor ons veel bekende rode wijnen, maar verrassend genoeg ook twee Italiaanse, en die kenden we niet. We proefden de Virtuoso Primitivo van Casa Girelli uit 2001 en waren onmiddellijk verkocht (net als een groot deel van de overige aanwezigen overigens). Wat een prachtige wijn, fris, uitgebalanceerd, lengte, laurier, zoethout, goede rijpe tannines. En bovendien uit Puglia! De primitivo is overigens dezelfde druif als de zinfandel, die in Californië echte topwijnen kan opleveren. Onze zes flessen Primitivo werden ook nog geleverd in een prachtig houten kistje van de producent zelf.
Casa Girelli stamt van de vorige eeuwwisseling en is tegenwoordig een van Italië's meest efficiente wijnproducenten, met diverse productlijnen. Het bedrijf zelf is gevestigd in het noorden van Italië, maar bottelt wijnen uit vele Italiaanse wijngebieden. Recent is daar ook Puglia bij gekomen.
Hopelijk vormt deze wijn het begin van een nieuw Italiaans wijnavontuur. Nu op zoek naar de witte wijnen van Sicilië!
Lijst met films en boeken over wijn, wijnboeren, wijngaarden, wijnstokken etc..
Boeken
The Vintner's Luck - Elisabeth Knox
Wijneigen - Gjelt de Graaf (met dank aan Axel Graff)
Through a glass, darkly - Roald Dahl e.a.; vertaald als
Moorddadig bouquet - Roald Dahl e.a., met een voorwoord van Hubrecht Duijker
The Cup and the Sword - Alice Tisdale Hobart (Californische wijnwereld tijdens de Drooglegging..?)
Films
French Kiss - met Meg Ryan en Kevin Kline
Sideways - nog niet gezien in Europa
Ooit van de Okanagan Valley gehoord? Nee, ik ook niet tot vorige week. De Volkskrant had in Traject een artikel over deze populaire vakantiebestemming in Canada, zo'n 320 oostelijk van Vancouver in British Columbia. Bovendien blijkt het één van Canada's meest groeiende wijngebieden te zijn. Na lezing van het artikel had ik gelijk emigratie-neigingen: een stuk land kopen in Canada, wijnstokken planten en laat het lekkere leven maar beginnen. Natuurlijk weet ik ook wel dat een wijngaard ontwikkelen en goede wijnen maken heel hard werken betekent, maar ze kunnen het vaak zo prachtig beschrijven....
Welke wijnen er gemaakt worden, werd niet vermeld, maar wat speuren op het net leverde wat interessante sites op. Canada blijkt begin jaren tachtig zijn wijnindustrie grondig gereorganiseerd te hebben. Amerikaanse hybriden werden geruimd, vinifera druiven geplant. Met als gevolg dat er nu goede Chardonnay, Pinot Noir, Syrah en zelfs Riesling Ice Wine vandaan komt. Toevallig (nou ja, toevallig, serendipiteit heet dat geloof ik) kwam ik twee dagen later bij het lezen van de oktober- en november-nummers van Decanter weer de Okanagan Valley tegen. In de lijsten van de Decanter World Wine Awards (DWWA) kwamen ook wijnen voor van Mission Hill: een Syrah uit 2001 ontving in de categorie wijnen boven de 10 pond een bronzen medaille. Een Pinot noir uit 2002 werd aanbevolen in de categorie wijnen van minder dan 10 pond. Een Riesling Ice Wine 2001 en een Chardonnay vielen ook in de prijzen. De wijnen van Mission Hill zijn ook in Nederland, via Canadafood, te koop.
Een andere interessante wijnmakerij werd al in de Volkskrant genoemd: Blasted Church. De nog niet zolang uit de grote stad Vancouver vertrokken eigenaren hebben in korte tijd een naam weten te maken met goede wijnen, originele etiketten en bijzondere verpakkingen. Achter bijna al hun wijnen die op hun website vermeld worden, staat 'uitverkocht'. Helaas zijn de wijnen niet in Nederland verkrijgbaar. Maar van het lezen van hun website krijg je wel dorst....
Mijn collega op het werk speelt mij regelmatig leuke links toe die leiden naar allerlei wijnsites. Onlangs had hij weer een erg aardige verwijzing gevonden: in de VS komt binnenkort een film uit waarin wijn een hoofdrol vervult. De film Sideways is de verfilming van een boek van Rex Pickett en gaat over de twee vrienden Jack en Miles. Jack staat op het punt te gaan trouwen en als een soort vrijgezellenuitje gaan de twee vrienden op een wijntour door de Californische Santa Ynez vallei. Volgens het nieuwsberichtje dat ik toegespeeld kreeg, spelen de wijnen en wijngaarden van de Santa Ynez vallei een belangrijke rol. Wijn dient echter in de film ook als metafoor voor Jack en Miles en voor het leven zelf. Jack is 'een goedkope merlot, veel charme, weinig diepgang. Miles is echter meer pinot noir, overgevoelig en moeilijk, maar soms van een zelfzame schoonheid.
Enfin, zo gaat het nieuwsberichtje nog even door, ik ga eerst maar eens zelf kijken of deze film ooit in Nederland te zien zal zijn, in bioscoop dan wel videotheek.
Het berichtje deed me wel realiseren dat wijn en de wijnwereld nou niet zo heel vaak achtergrond zijn van een film of boek. Er zijn wel eens wat wijngoedeigenaars in films, maar niet vaak. Wel kan de vermelding van een enkele wijn in een film groot effect op de verkopen van een wijn hebben: nadat Demi Moore in Disclosure een fles Pahlmeyer Chardonnay voor Michael Douglas had gekocht, was de Pahlmeyer niet meer aan te slepen. En het feit dat James Bond Bollinger champagne drinkt, zal dit Champagnehuis ook geen windeieren leggen.
Op dit moment schiet me echter maar één boek te binnen waar een wijnboer en wijn een prominente rol in spelen: The Vintner's Luck door Elizabeth Knox. In deze bijzondere roman ontmoet de Franse wijnboer Sobran Jodeau in 1808 een engel, die verder van belang zal blijken voor de ontwikkeling van Jodeau's wijngaard.
Ik hou me aanbevolen voor tips over andere boeken en films met wijn in de hoofdrol.